Ισλανδία: «Δε θα πληρώσουμε εμείς την κρίση τους»!

«Όχι» στην Icesave λένε σχεδόν 2 στους 3 Ισλανδούς στο δημοψήφισμα της 9ης Απρίλη! Άρθρο του Per-Αke Westerlund (σουηδικό τμήμα της CWI – www.socialistworld.net).

Για δεύτερη φορά οι Ισλανδοί ψήφισαν «όχι!» στο να πληρώσουν αυτοί την κρίση των τραπεζιτών!

Στο δημοψήφισμα που έγινε στις 9 Απρίλη, το 59.8% των Ισλανδών τάχθηκε κατά της «συμφωνίας Icesave», το συνολικό κόστος της οποίας θα έφτανε τα 4 δις €, ποσό ίσο με τον μισό ετήσιο προϋπολογισμό της χώρας.

Icesave

Άισσέιβ (Icesave) ήταν η ονομασία ενός επενδυτικού προγράμματος της μεγάλης ισλανδικής τράπεζας Landbanki, μέσω του οποίου επενδυτές της Μ. Βρετανίας και της Ολλανδίας (καθώς και οι κυβερνήσεις των χωρών αυτών) μπορούσαν να «επενδύσουν» ποσά στην εν λόγω τράπεζα, με αντάλλαγμα γενναιόδωρες αποδόσεις.

Όταν όμως το φθινόπωρο του 2008, το χρηματοπιστωτικό σύστημα της Ισλανδίας κατέρρευσε,  σαν αποτέλεσμα της διεθνούς τραπεζιτικής κρίσης, μαζί του εξαφανίστηκαν και οι καταθέσεις των επενδυτών. Η βρετανική και ολλανδική κυβέρνηση έσπευσαν να προσφέρουν αποζημιώσεις στους πολίτες τους, για να συγκρατήσουν την οργή τους. Στη συνέχεια όμως οι δύο κυβερνήσεις απαίτησαν από την ισλανδική κυβέρνηση να πληρώσει αυτή – δηλαδή ο ισλανδικός λαός – το κόστος των αποζημιώσεων.

Δεύτερη φορά «όχι!»

Αυτό που διακυβεύτηκε στο δημοψήφισμα ήταν κατά πόσο η ισλανδική κυβέρνηση θα πάρει λεφτά από τις τσέπες των Ισλανδών εργαζομένων, για να αποπληρώσει τις ζημιές που προκάλεσαν οι ιδιωτικές τράπεζες.

Η κυβέρνηση υποστήριξε πλήρως τις απαιτήσεις της βρετανικής και ολλανδικής κυβέρνησης και πάλεψε για να πείσει τους Ισλανδούς εργαζόμενους να ψηφίσουν «ναι» στο δημοψήφισμα. Το «ναι» στο δημοψήφισμα υποστήριξαν όχι μόνο το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα το οποίο είναι στη κυβέρνηση, αλλά και το Κόμμα της Ανεξαρτησίας που αποτελεί την αξιωματική αντιπολίτευση. Το δε ισλανδικό κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ της συμφωνίας με πλειοψηφία 2/3!

Ο ισλανδικός λαός όμως για δεύτερη συνεχόμενη φορά, αρνήθηκε! Ένα χρόνο πριν, οι Ισλανδοί είχαν ψηφίσει ξανά «όχι» σε ανάλογη πρόταση. Το ποσοστό τότε είχε  φτάσει το συντριπτικό 93%! Στο τωρινό δημοψήφισμα, ο προτεινόμενος τόκος αποπληρωμής είχε κατέβει από τα 5.55% στα 2.64%.

Όμως, ο αναβρασμός και η δυσαρέσκεια του κόσμου συνέχισε να μεγαλώνει, παρότι κυβέρνηση αξιωματική αντιπολίτευση και τα 2/3 της βουλής ήταν υπέρ!

Το μισό ετήσιο ΑΕΠ της Ισλανδίας!

Τέσσερα δισεκατομμύρια ευρώ ισοδυναμούν με το μισό ετήσιο ΑΕΠ της Ισλανδίας και η αποπληρωμή τους απαιτει 46 χρόνια!!

Η κυβέρνηση δεν κατάφερε να πείσει τους Ισλανδούς. Γιατί να πληρώσουν οι εργαζόμενοι και τα λαϊκά στρώματα για την τραπεζική κρίση; Το κόστος των περικοπών και της ανεργίας είναι ήδη τεράστιο. Η ισλανδική οικονομία βρίσκεται εδώ και δύο χρόνια σε ύφεση. Ο διεθνής οίκος αξιολόγησης Moody’s πρόκειται να υποβαθμίσει τα ομόλογα της χώρας πιο κάτω και από «σκουπίδια» – θα τα χαρακτηρίσει «μη-επενδύσιμα».

Ο ισλανδός πρόεδρος  Γκρίμσον (Grimmson) είπε ότι το δημοψήφισμα φανέρωσε «το χάσμα μεταξύ κυβέρνησης και λαού». Όμως η σοσιαλδημοκράτισσα πρωθυπουργός Γιοχάνα Σικουρντατοτίρ (Johanna Sigurdardottir) δήλωσε ότι η κυβέρνηση δεν πρόκειται να παραιτηθεί. Μάλιστα, οι Σοσιαλδημοκράτες είναι αποφασισμένοι να συνεχίσουν να πιέζουν για ένταξη της χώρας στην ΕΕ, παρόλο που αυτός ο στόχος, μετά το δημοψήφισμα, φαντάζει εντελώς απίθανος.

Μαζική δυσαρέσκεια – και με τα νέα κόμματα

Η ψηφοφορία του περασμένου Σαββατοκύριακου έβγαλε στην επιφάνεια για ακόμα μια φορά τη δυσαρέσκεια και την οργή της ισλανδικής κοινωνίας.

Τα τελευταία χρόνια σχηματίστηκαν μια σειρά καινούργια κόμματα, τα οποία όμως δεν εκφράσανε τις ανάγκες του λαού. Στις τοπικές εκλογές στην πρωτεύουσα Ρέικιαβικ, το νεοφώτιστο κόμμα «Best Party» («Καλύτερο Κόμμα») σημείωσε μεγάλη επιτυχία κερδίζοντας τον δημαρχιακό θώκο, αλλά σχεδόν αμέσως μετά ανακοίνωσε νέες περικοπές, σε πλήρη αντίθεση με τις προσδοκίες των ψηφοφόρων του.

Τι είδους νέο κόμμα χρειάζεται η Ισλανδία

Αυτό που χρειάζεται η Ισλανδία είναι ένα κόμμα πραγματικά Σοσιαλιστικό, το οποίο θα μπορεί να πρωτοστατήσει στους αγώνες, να αντιταχθεί στην κυβέρνηση, στους τραπεζίτες και στις επιταγές του ΔΝΤ και της ΕΕ.

Παρότι δεν υπήρχαν προτάσεις εναλλακτικών λύσεων στη δημόσια αντιπαράθεση για το δημοψήφισμα, ο κόσμος επέλεξε να αμφισβητήσει κυβέρνηση και αξιωματική αντιπολίτευση, δείχνοντας έτσι τις δυνατότητες που μπορεί να έχει ένα μέτωπο αντίστασης εργαζόμενων και νεολαίας. Οι εργαζόμενοι όμως δεν πρέπει να μείνουν απλά στην καταψήφιση των προτάσεων των κομμάτων εξουσίας – πρέπει να συνεχίσουν με μαζικές κινητοποιήσεις, απεργίες και πορείες.

Η άρνηση τους να αποπληρώσουν τις ζημιές των τραπεζιτών μπορεί να εμπνεύσει τους εργαζόμενους της Ιρλανδίας, της Πορτογαλίας, της Ελλάδας αλλά και της υπόλοιπης Ευρώπης στον αγώνα ενάντια στις πολιτικές  λιτότητας και ενάντια στον ίδιο τον καπιταλισμό. Από την άλλη, η νίκη των εργαζομένων σ’ αυτές τις χώρες είναι ζωτικής σημασίας για την έκβαση των αγώνων στην Ισλανδία.

Δεν νοείται πουθενά τραπεζίτες και εργοδότες να απαιτούν από τους εργαζόμενους και τον απλό κόσμο να πληρώσει τα σπασμένα της κρίσης του συστήματός τους. Η απάντηση σ’ αυτή τους την απαίτηση πρέπει να είναι: δεν θα τους αφήσουμε. Αντίθετα, διεκδικούμε:

– Άρνηση αποπληρωμής των χρεών των τραπεζών και των κυβερνήσεων

– Να αποφασίζει ο λαός πως θα διακυβερνηθεί η χώρα και η οικονομία! Εθνικοποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος και έλεγχος της αγοράς συναλλάγματος και του εξωτερικού εμπορίου. Εθνικοποίηση των κυρίαρχων καπιταλιστικών επιχειρήσεων, κάτω από τον δημοκρατικό έλεγχο και τη διαχείριση των εργαζομένων. Για μια δημοκρατικά σχεδιασμένη οικονομία.

– Για το χτίσιμο ενός μαζικού κόμματος των εργαζομένων, που να στηρίζεται στο σοσιαλιστικό πρόγραμμα, τον διεθνισμό και την εργατική δημοκρατία.

7,137ΥποστηρικτέςΚάντε Like
593ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
1,106ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
406ΣυνδρομητέςΓίνετε συνδρομητής